Toán và Thơ


Bài này mình lấy trên blog của thầy Hà Huy Khoái. Thầy viết khá nhiều, nhưng bài này mình thích hơn cả.

———

Cách đây khá lâu rồi, trong một buổi giao lưu vói sinh viên Đại học Quy Nhơn, tôi được hỏi: “Em thấy các nhà toán học thường làm thơ rất hay, thầy có làm thơ không?” Đến bây giờ tôi vẫn “tự khen” vì lúc đó bỗng nghĩ ngay được câu trả lời: “Có lẽ em thấy các nhà toán học làm thơ hay vì em học toán, và thích những gì có logic. Mà thơ của các nhà toán học thì thường chú trọng yếu tố đó. Chẳng hạn câu ca dao:

                              Trên trời có đám mây xanh

                Ở giữa mây trắng chung quanh mây vàng

                              Ước gì anh lấy được nàng…

Đúng là không có một chút logic nào giữa câu cuối với hai câu đầu! Nhưng có lẽ nó hay là vì cái phi logic đó chăng. Nếu để nhà toán học làm thì chắc sẽ là:

                           Trên trời có đám mây xanh

               Ở giữa mây trắng chung quanh mây vàng

                          Ước gì mây trắng là nàng

                Để anh làm đám mây vàng bao quanh

Rất lôgic, nhưng chính vì thế mà ai cũng làm được, cứ gì phải nhà thơ!”.

Nói thế nhưng tôi ngẫm ra rằng, nhiều câu thơ hay cũng rất lôgic:

                         Dữ dội và dịu êm

                         Ồn ào và lặng lẽ

                         Sông không hiểu nổi mình

                         Sóng tìm ra tận bể

                                           (Xuân Quỳnh)

                         Đợi một ngày, đất lạ thành quen

                         Đợi một đời, đất quen thành lạ

                                      (Vũ Quần Phương)

Hơn thế nữa, ngay cả ca dao cũng sử dụng toán học rất nhiều. Chẳng hạn, để tỏ rõ “quyết tâm vượt khó”, chàng trai dùng một “hàm đơn điệu tăng”:

                       Yêu nhau TAM, TỨ núi cũng trèo

                      NGŨ, LỤC sông cũng lội, THẤT, BÁT đèo cũng qua

Còn cô gái “giả vờ” từ chối bằng một “hàm đơn điệu giảm”:

                           Nhà em cách BỐN ngọn đồi

                 Cách BA ngọn suối, cách ĐÔI cánh rừng

                           Nhà em xa cách quá chừng

                     Em van anh đấy, anh đừng theo em

Nói là “đừng”, nhưng cái khó cứ giảm dần, như một lời vẫy gọi!

Có lẽ, cái câu ca dao “mây vàng, mây trắng” cũng có logic chăng? Xem ra thì cái trừu tượng trong THƠ còn cao hơn cái trừu tượng trong TOÁN một bậc!

6 thoughts on “Toán và Thơ”

  1. Anh Tuân ơi, anh cho em hỏi là để gõ công thức xuống dòng trong wordpress thì làm thế nào nhỉ? Trong Latex em có thể gõ \[ \] nhưng mà trong wordpress thì không biết thế nào.

    Em cám ơn anh.

      1. Ok. Cảm ơn anh vì đã trả lời. Em vừa hỏi được là có thể dùng lệnh “Code”, thì công thức hiện ra sẽ ngay ngắn hơn. Chia sẻ với mọi người ở đây luôn.

        Em prime.

  2. Em dùng máy ở trên chỗ trọ thì vào wordpress vẫn bình thường nhưng ở nhà thì đúng là bị chặn thật. Nhưng mà chuyển sang .org thì có mất phí và chuyển thế nào vậy anh?

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s